Δευτέρα, 13 Αυγούστου 2012

Καταδίκη σε πολυετή ύφεση υπογράφουν κυβέρνηση - τρόικα

Αυτός ο Αύγουστος δεν είναι μόνο ο μήνας μέσα στον οποίο "κλείνουν" μερικά από τα πιο άγρια μέτρα της μνημονιακής εποχής (περικοπές συντάξεων, απολύσεις διά της μεθόδου της εφεδρείας κ.λπ.) αλλά θα ταυτιστεί στην οικονομική ιστορία της Ελλάδας και με την πιο αποτρόπαια όψη της υφεσιακής πολιτικής που ασκείται συστηματικά από τις τελευταίες κυβερνήσεις.
Τα μέτρα για τη διετία 2013-2014 μηδενίζουν τις όποιες εναπομείνασες ελπίδες να αποφύγει η χώρα την ολοκλήρωση ενός δεκαετούς κύκλου ύφεσης, ο οποίος είχε ανοίξει μετά το δεύτερο τρίμηνο του 2008 και, όπως όλα δείχνουν, θα συνεχιστεί έως το 2016, χωρίς αυτό να σημαίνει πως είναι και "εγγυημένη" η επαναφορά στην ανάπτυξη έπειτα από 4 χρόνια.
Από τα μέτρα που εξετάζονται, άλλα είναι εμμέσως υφεσιακά και άλλα άμεσα, όπως τα υπολογιζόμενα περίπου στα 5 δισ. ευρώ που θα αφαιρεθούν από την αγορά λόγω των σχεδιαζόμενων περικοπών σε μισθούς και σε συντάξεις. Στο "στέγνωμα" της αγοράς θα πρέπει να υπολογιστούν και άλλα 6,2 δισ. ευρώ, τα οποία θα αφαιρεθούν "βίαια" μέσω των νέων εκκαθαριστικών σημειωμάτων του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων για το οικονομικό έτος 2012 (εισοδήματα που αποκτήθηκαν μέσα στο 2011), τα οποία στέλνονται αυτές τις ημέρες, και μάλιστα χωρίς να είναι μόνο αυτό το ποσό που θα αποσπαστεί διά της φορολογικής οδού, αφού θα συνυπολογισθούν ακόμη και τα διαφόρων ειδών χαράτσια (π.χ. ακινήτων μέσω των λογαριασμών της ΔΕΗ, του ΕΤΑΚ κ.λπ.). Το ποσό το οποίο θα ενισχύσει και θα βαθύνει την από 4 και πλέον ετών ύφεση θα διογκωθεί επίσης από τον συνυπολογισμό των όποιων μέτρων ζητήσει η τρόικα είτε ως υποκατάσταση του ποσού των 1,9 δισ. ευρώ που διαγράφονται ως πρόβλεψη εσόδων από σύλληψη της φοροδιαφυγής για την τριετία 2014-2016 (από τα 3,8 δισ. ευρώ τα οποία είχε εγγράψει το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, η τρόικα αποδέχτηκε μόνο τα μισά) είτε ως αναπλήρωση των δημοσιονομικών αστοχιών.
Οι τελευταίες μόνο για εφέτος προβλέπονται από το ΔΝΤ περί τα 2 δισ. ευρώ). Είναι προφανές με βάση τα παραπάνω πως η Ελλάδα είναι καταδικασμένη σε μια βαθιά, πολύχρονη και σε κάθε περίπτωση επώδυνη ύφεση.

Ενισχύει την ύφεση η περικοπή στο μισό του ΠΔΕ

Την ίδια ώρα κατά την οποία η συγκυβέρνηση Ν.Δ. - ΠΑΣΟΚ - ΔΗΜ.ΑΡ. σχεδιάζει τα νέα μέτρα, τα οποία αυτά και μόνο επιβαρύνουν σύμφωνα με οικονομικούς παρατηρητές την ύφεση περί τις 2,5 εκατοστιαίες μονάδες, τα αποτελέσματα της υφεσιακής διάστασης της μνημονιακής πολιτικής αποτυπώνονται επί του κρατικού προϋπολογισμού και κατοπτρίζονται με τον πιο ανάγλυφο τρόπο στην περικοπή του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων: αυτή κυμαίνεται σχεδόν στο μισό του ΠΔΕ σε σχέση με την αρχική πρόβλεψη και συγκεκριμένα κατά 46,4%. Στα 2.282 εκατ. ευρώ συρρικνώθηκαν στο επτάμηνο Ιανουαρίου-Ιουλίου 2012 οι δαπάνες του ΠΔΕ, έναντι 4.259 εκατ. ευρώ που προβλέπει για την ίδια περίοδο ο συμπληρωματικός προϋπολογισμός που ψηφίστηκε τον Φεβρουάριο. Αυτό σημαίνει ότι αφαιρέθηκαν από το αναπτυξιακό εργαλείο "ΠΔΕ" 1.977 εκατ. ευρώ. Σημειωτέον, ότι το ποσό των 2.282 εκατ. ευρώ που απέμεινε είναι μικρότερο ακόμη και εκείνου που είχε σχηματιστεί στις 31 Ιουλίου 2011: 2.620 εκατ. ευρώ, ήτοι 338 εκατ. ευρώ λιγότερα, κάτι που προοιωνίζεται ευθέως την επιτάχυνση στον ρυθμό συρρίκνωσης του ΑΕΠ, τουλάχιστον στο σκέλος που το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν διαμορφώνεται μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.
Το ίδιο όμως συμπέρασμα ότι η ασκούμενη δημοσιονομική πολιτική ενισχύει την ύφεση τεκμαίρεται και από τη μείωση των πρωτογενών δαπανών του τακτικού προϋπολογισμού κατά 1.983 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο (αυτές υποχώρησαν στα 27.576 εκατ. ευρώ έναντι στόχου για 29.559 εκατ. ευρώ στο επτάμηνο). Ας σημειωθεί, πάντως, ότι η μείωση αυτή δεν επιτρέπει στην κυβέρνηση να θριαμβολογεί περί "ορθολογικής διαχείρισης των εξόδων", καθώς οφείλεται σε έναν ακόμη υφεσιογόνο παράγοντα, όπως είναι στη συγκεκριμένη περίπτωση η οιονεί στάση πληρωμών που τηρεί το ελληνικό κράτος απέναντι στους ιδιώτες, καθώς επίσης και στον “ακρωτηριασμό” του κράτους και των λειτουργιών του, ακόμη και των βασικών.
Ένα ακόμη συμπέρασμα που προκύπτει από την ασκούμενη δημοσιονμομική πολιτική είναι πως ο προϋπολογισμός είναι και υφεσιογόνος και υφεσιογενής, δηλαδή υπόκειται στον φαύλο κύκλο "ύφεση - μέτρα - ύφεση". Ας σημειωθεί, σχετικά, ότι στα 13.203 εκατ. ευρώ διαμορφώθηκε το δημοσιονομικό έλλειμμα στο επτάμηνο και σύμφωνα με τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους ως προς την εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2012, το πρωτογενές έλλειμμα ήταν ύψους 3.070 εκατ. ευρώ έναντι στόχου 4.259 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο και από 5.766 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περυσινή περίοδο. Ωστόσο, στο σκέλος των εσόδων, η “μαύρη τρύπα” ανήλθε στα 2.235 εκατ. ευρώ, καθώς τα καθαρά έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού κατήλθαν στα 25.847 εκατ. ευρώ, από 26.846 εκατ. ευρώ πέρυσι και έναντι στόχου για 28.081 εκατ. ευρώ, κάτι που δείχνει πως όχι μόνο προκαλεί την ύφεση η δομή και η φιλοσοφία του προϋπολογισμού (όπως δείχνει λ.χ. η εξέλιξη του ΠΔΕ) αλλά και ο ίδιος είναι προϊόν της, καθώς η έλλειψη χρήματος φαλκιδεύει την πορεία των φορολογικών εσόδων...

Ύφεση έως το 2016
Η ύφεση όμως κατά το τρέχον έτος βαθαίνει και μία μακρά ακόμη σειρά μέτρων μη δημοσιονομικού χαρακτήρα, όπως είναι για παράδειγμα οι παρατηρούμενες καθυστερήσεις στα αναπτυξιακά μέτρα, τα οποία με τη σειρά τους δέχονται τις "πολλαπλασιαστικες" επιπτώσεις της δυσμενούς διεθνούς συγκυρίας. Έτσι, η ύφεση αναμένεται να κυμανθεί σε επίπεδα κοντά στο 7%, ενώ δεν απουσιάζουν και ακόμη πιο απαιδιόδοξες εκτιμήσεις. Υπενθυμίζεται για παράδειγμα πως ο οίκος Nomura αυξάνει κατά 10% την παραπάνω πρόβλεψη, μιλώντας για 7,7% αντί για 7% όπως φέρονται να εκτιμούν, σύμφωνα με πληροφορίες, τόσο η τρόικα όσο και η κυβέρνηση. Και μπορεί μεν να μιλούν για εξάντληση των υφεσιακών επιπτώσεων στο 2013 ή και στο 2014 (εκτιμώντας ότι το πακέτο των μέτρων θα προσθέσει ύφεση μεταξύ 1,5 και 2,5% ετησίως), ωστόσο, άλλες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για μεγαλύτερη σωρευτικά μείωση του ΑΕΠ (αυτό θα συμβεί και αν υπάρξει επιμήκυνση του Μνημονίου, καθώς η ελληνική οικονομία θα βρίσκεται σε λιτότητα πιο πολλά χρόνια). Υπενθυμίζεται πως την άποψή του ότι το πρόγραμμα "δεν βγαίνει" ανέφερε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Ευ. Βενιζέλος, κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συνεδρίασης της Οργανωτικής Γραμματείας του κόμματός του, όπου και εκτίμησε ότι τα μέτρα τα οποία προωθεί η κυβέρνηση θα προκαλέσουν επιπλέον ύφεση και άρα νέα μέτρα πέραν των 11,5 δισ. ευρώ, με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει για την περαιτέρω πορεία της ύφεσης. Συνεργάτες, μάλιστα, του προέδρου του ΠΑΣΟΚ ανέφεραν, στο περιθώριο της συνεδρίασης, ότι στον βαθμό που θα ληφθούν αυτά τα μέτρα, η ύφεση στην Ελλάδα θα διαρκέσει έως το 2016, καθιστώντας την κυβέρνηση "υφεσιακή" ακόμα και εφόσον εξαντλήσει κανονικά την τετραετία, δηλαδή έως τον Ιούνιο του 2016!
Σύμφωνα πάντως με κυβερνητικά στελέχη, καθοριστικό για την αγορά, τις επιχειρήσεις και εν γένει την προοπτική εξόδου από την ύφεση, θα είναι να πέσουν το συντομότερο δυνατό στην αγορά τα κεφάλαια του ΕΣΠΑ που παραμένουν στο "ψυγείο". Επιζητούν δε αγωνιωδώς μια οποιαδήποτε κίνηση που θα μπορούσε να αλλάξει το κακό κλίμα και ειδικά με την είσοδο ενός μεγάλου ξένου επενδυτή. Τόσο το άγχος που διακατέχει την κυβέρνηση για μια τέτοια κίνηση όσο και οι ιδεολογικές της εμμονές την οδηγούν σε απότομες κινήσεις, οι οποίες έχουν προκαλέσει αρνητικές εντυπώσεις ακόμη και μεταξύ των οπαδών της ιδιωτικής οικονομίας, όπως συνέβη λ.χ. με την εκποίηση της ΑΤΕ. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η σχεδιαζόμενη πλήρης ιδιωτικοποίηση δύο ακόμη κρατικών επιχειρήσεων, μίας που συνδέεται άμεσα με τις αμυντικές ανάγκες της χώρας (της ΕΛΒΟ) και μίας που συνδέεται με τις επικοινωνίες (των ΕΛΤΑ) την οποία αποφάσισε προχθές η Διυπουργική Επιτροπή Αναδιαρθρώσεων και Αποκρατικοποιήσεων. Πρόκειται για ακόμη μία κίνηση ακρωτηριασμού βασικών λειτουργικών του κράτους, στο όνομα του Μνημονίου.
Η επιτροπή, αποτελούμενη από τους υπουργούς Οικονομικών Γ. Στουρνάρα, Εθνικής Άμυνας Π. Παναγιωτόπουλο, Ανάπτυξης Κ. Χατζηδάκη, Περιβάλλοντος Ευ. Λιβιεράτο και Εργασίας Γ. Βρούτση, αποφάσισε χθες την πώληση έως και του συνόλου των μετοχών της Ελληνικής Βιομηχανίας Οχημάτων (ΕΛΒΟ) κυριότητας του ελληνικού Δημοσίου. Σημειώνεται πως η ΕΛΒΟ είναι η μοναδική βιομηχανία στρατιωτικών οχημάτων και τεθωρακισμένων στην Ελλάδα και έχει ως κύρια αποστολή την ικανοποίηση των αναγκών των ενόπλων δυνάμεων σε οχήματα και ανταλλακτικά ελληνικής κατασκευής.
Ακόμη, η Διυπουργική Επιτροπή Αναδιαρθρώσεων και Αποκρατικοποιήσεων αποφάσισε την πλήρη αποκρατικοποίηση των ΕΛΤΑ και τη μεταβίβαση της κυριότητάς τους στο Ταμείο Αξιοποίησης της Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ).
Παρά όμως τις κινήσεις αυτές, τον τελικό λόγο για το κατά πόσον η χώρα θα μπορεί να βγει από τον υφεσιακό φαύλο κύκλο, η κυβέρνηση φαίνεται να τον έχει εκχωρήσει στην τρόικα, παράλληλα με το πακέτο μέτρων που δεν έχουν ακόμη «κλειδώσει», κάτι που αναμένεται να συμβεί το φθινόπωρο, μαζί με τις αποφάσεις για την επιμήκυνση ή όχι του προγράμματος, αλλά και για το πότε θα αποδεσμευθεί η επόμενη δόση, δηλαδή πότε θα προσυπογραφεί η επικαιροποίηση του Μνημονίου...

Ζοφερές προβλέψεις για την ανεργία
Διαστάσεις εθνικής τραγωδίας έχει προσλάβει πλέον η έκρηξη της ανεργίας, η οποία όχι μόνο δεν τιθασεύεται, αλλά, τουναντίον, συνεχίζει να καλπάζει εξαιτίας των μνημονιακών ιδεοληψιών των τελευταίων κυβερνήσεων, σαρώνοντας όλα τα ρεκόρ και κάνοντας θραύση ειδικά στους νέους, όπου ο ένας στους δύο βρίσκεται χωρίς δουλειά. Ήδη το ποσοστό της σκαρφάλωσε στο 23,1% τον περασμένο Μάιο και βρίσκεται στα προ 50ετίας επίπεδα, όταν οι Έλληνες αναχωρούσαν εκτός συνόρων για να επιβιώσουν. Μάλιστα, το ποσοστό της έχει αυξηθεί σχεδόν κατά μισή φορά από το 16,8% όπου βρισκόταν έναν χρόνο νωρίτερα, τον Μάιο του 2011 και ενώ βρισκόταν στο 22,6% τον αμέσως προηγούμενο μήνα (τον Απρίλιο του 2012). Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε επισήμως την περασμένη Πέμπτη η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛ.ΣΤΑΤ.), οι άνεργοι στη χώρα αυξήθηκαν -ούτε λίγο ούτε πολύ- κατά 311.041 άτομα σε σχέση με τον Μάιο του 2011 (πρόκειται για μια αύξηση σε ποσοστό 37,2%) και κατά 34.141 άτομα σε σχέση με τον Απρίλιο του 2012 (με αύξηση 3,1%) και, έτσι, διαμορφώθηκαν σε 1.147.372 άτομα. Πρακτικά, αυτό σημαίνει πως σε μέσους όρους (και ανά εργάσιμες ημέρες) καθημερινώς έβγαιναν στην ανεργία 1.365 εργαζόμενοι τον Μάιο και 1.240 το δωδεκάμηνο!
Με αφορμή μάλιστα τα ανησυχητικά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, ο επιστημονικός διευθυντής του ΙΝΕ/ ΓΣΕΕ - ΑΔΕΔΥ Σάββας Ρομπόλης με δηλώσεις του προειδοποίησε για συνθήκες καθίζησης της παραγωγικής και τεχνολογικής βάσης της οικονομίας που προκαλούν η αύξηση της ανεργίας, η αποεπένδυση και η μείωση του τεχνολογικού δυναμικού. Ο Σ. Ρομπόλης εκτίμησε ότι με τις προωθούμενες περικοπές ύψους 11,5 δισ. ευρώ η ανεργία το 2013 θα ανέλθει στο 28% με 29% και η ύφεση στο 5% με 5,5%.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου